Czy eksmisja z mieszkania własnościowego jest możliwa? Mogłoby się wydawać, że eksmisja właściciela mieszkania z jego własnego lokalu nie może dojść do skutku – właśnie ze względu na prawo własności. Niestety takie sytuacje zdarzają się w praktyce, dlatego warto wiedzieć, jak na stan posiadania lokalu będą wpływać różne okoliczności – od zakłócania porządku przez lokatora aż po zadłużenie mieszkania. Eksmisja może dotyczyć zarówno osoby posiadającej dany lokal, jak i osób wynajmujących go, a nawet lokatorów zameldowanych pod konkretnym adresem. W jaki sposób wygląda eksmisja, ile trwa, kogo można eksmitować z lokalu i jak bronić się przed nakazem opuszczenia domu lub mieszkania? Odpowiadamy na te i inne pytania związane z kwestią eksmisji z lokalu własnościowego.

Eksmisja z mieszkania własnościowego za niepłacenie czynszu

Eksmisja z mieszkania własnościowego za niepłacenie czynszu jest jak najbardziej możliwa – w takich sytuacjach wniosek o eksmisję do sądu składa wierzyciel, czyli najczęściej wspólnota lub spółdzielnia mieszkaniowa, a także miasto lub gmina. Zanim jednak dojdzie do eksmisji, komornik wyznaczony do wyegzekwowania należności wierzyciela może zająć pensję dłużnika, należące do niego ruchomości (sprzęty znajdujące się w domu), zwrot podatku i inne jego dochody. Jeśli będzie to kwota wystarczająca na pokrycie długu, wówczas do eksmisji nie dojdzie – dłużnik musi jednak regulować dalsze opłaty za mieszkanie w odpowiednim czasie i pilnować terminowości, by znów nie dopuścić do podobnej sytuacji.

Eksmisja z mieszkania własnościowego po licytacji komorniczej

Jeśli majątek dłużnika, jego bieżąca pensja i inne zajęte przez komornika dobra nie będą równoważyć długu u spółdzielni czy wspólnoty mieszkaniowej, wówczas ma ona prawo do wnioskowania do sądu o zlicytowanie nieruchomości na licytacji komorniczej – wedle zapisów ustawy o własności lokali. Jak to działa w praktyce? Jeśli – tak, jak wspomniano to powyżej – majątek dłużnika nie pokrywa jego długu u wierzyciela, komornik może wydać decyzję o zajęciu mieszkania (nieruchomości), by następnie wystawić to mieszkanie na sprzedaż. Przy dokonaniu transakcji, nowy nabywca staje się właścicielem mieszkania, a dłużnik traci tytuł własnościowy. Dodatkowo sam nabywca może ubiegać się o eksmisję „starych” lokatorów.

Komu przysługuje mieszkanie zastępcze po eksmisji?

Co do zasady, w Polsce – zgodnie z zapisami ustawy o ochronie lokatorów – nie można dokonać eksmisji „na bruk”. W każdej sytuacji dostępne jest rozwiązanie, wedle którego dłużników przenosi się do mieszkania socjalnego, zastępczego, a nawet do noclegowni czy pomieszczenia tymczasowego. Przede wszystkim warto jednak wiedzieć, że eksmisji nie wykonuje się w okresie pomiędzy 1 listopada a 31 marca, ze względu na czas jesienno-zimowy i trudne warunki atmosferyczne.

Mieszkanie zastępcze po eksmisji przysługuje lokatorom (a także właścicielom mieszkań) budynku, który musi przejść remont lub rozbiórkę – to oczywiście tymczasowe rozwiązanie. Inaczej sprawa wygląda z mieszkaniem socjalnym – tutaj prawo do tego typu lokum po eksmisji przysługuje między innymi kobietom w ciąży, osobom z niepełnosprawnościami, osobom ubezwłasnowolnionym, małoletnim, obłożnie chorym, rencistom, emerytom i osobom bezrobotnym. W przypadku, w którym takie osoby mogą zająć inny lokal (zamieszkać u rodziny czy znajomych), mieszkanie socjalne nie zostanie przyznane.

Ile trwa eksmisja z mieszkania?

Wszystko zależy od czasu, w którym podejmowane jest postępowanie komornicze, a później – licytacja danej nieruchomości. Sprawa może więc ciągnąć się nawet kilka miesięcy, przy czym należy również pamiętać o wspomnianym wyżej okresie jesienno-zimowym, kiedy to eksmisja – zgodnie z prawem – nie może być zrealizowana.

Jak bronić się przed eksmisją z mieszkania lub eksmisją z domu prywatnego?

Pierwszy sposób na obronę przed eksmisją to podjęcie rozmów z wierzycielem jeszcze na etapie wyłącznie groźby eksmisji. Gdy dłużnik zdaje sobie sprawę z tego, że zalega z opłatami, może zgłosić się do spółdzielni czy wspólnoty mieszkaniowej (lub do banku – w przypadku, gdy chodzi o brak terminowości w spłacie rat w ramach kredytu hipotecznego). Jeśli wykaże w ten sposób dobrą wolę, wówczas wierzyciel może „dogadać się” z nim co do rozłożenia spłaty na raty, czasowego zmniejszenia spłat z koniecznością uiszczenia niedopłaty w późniejszym terminie lub zaproponować mu inne, polubowne rozwiązania.

W przypadku, w którym doszło już do odbioru pozwu o eksmisję, osoba zagrożona takim postępowaniem powinna odpowiedzieć na pozew i opisać swoją sytuację – trudne warunki finansowe, niepełnosprawność i niemożność zarabiania pieniędzy, obecność małoletnich dzieci, ciąża i inne, niesprzyjające okoliczności będą argumentem dla sądu, by nie wydać wyroku o eksmisji. Więcej informacji o prawie rodzinnym, które może pomóc osobom w trudnej sytuacji materialno-życiowej, znajduje się na blogu Itogis – warto zajrzeć!

Eksmisja lokatora z mieszkania własnościowego

Eksmisja z mieszkania własnościowego osoby zameldowanej (także bez wiedzy właściciela) czy po prostu lokatora wynajmującego lokum nie jest sprawą prostą. Obecne prawo chroni lokatorów, dlatego rozwiązanie siłowe czy wezwanie policji nie przyniesie skutku. Sam właściciel nie może „usunąć” takiego lokatora – niezależnie od tego, czy niszczy on mienie właściciela, nadużywa alkoholu, uprzykrza życie sąsiadom, czy po prostu nie uiszcza należnych opłat. W takiej sytuacji jedynym wyjściem jest złożenie do sądu wniosku o eksmisję, którego konsekwencją będzie prawdopodobnie realizacja eksmisji przez komornika oraz wskazanie osobie czy rodzinie zajmującej mieszkanie lokalu zastępczego. Więcej informacji o postępowaniu eksmisyjnym wobec osób wynajmujących znajduje się w tekście Eksmisja niechcianego lokatora – jak wyglądają procedury.

Związek dwojga ludzi nie zawsze okazuje się być szczęśliwym – czasem kończy się on rozstaniem, rozwodem, a nawet… eksmisją z domu żony lub męża. Takie rozwiązanie kwestii mieszkaniowej jest obwarowane wieloma przepisami i może przebiegać na podstawie różnego rodzaju zapisów czy ścieżek prawnych. Niemniej, w konkretnych sytuacjach, jak najbardziej można ubiegać się o nakaz eksmisji.

Wniosek o eksmisję męża – czy można złożyć go bez zakładania sprawy o rozwód?

Jak eksmitować męża/żonę z mieszkania bez składania pozwu o rozwód? Można to osiągnąć, bazując na dwóch przepisach zawartych w ustawie o ochronie praw lokatorów i w ustawie o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie. Jak takie sytuacje wyglądają w praktyce?

• Jeśli małżonek „swoim rażąco nagannym postępowaniem uniemożliwia wspólne zamieszkiwanie, drugi małżonek może wytoczyć przeciwko niemu powództwo o nakazanie przez sąd eksmisji z tego mieszkania”. Wedle tego zapisu ustawy o ochronie praw lokatorów można ubiegać się o eksmisję z mieszkania żony lub męża uniemożliwiającego drugiej osobie normalne funkcjonowanie i korzystanie z przestrzeni mieszkalnej. Mowa tu oczywiście o takich okolicznościach jak nadużywanie alkoholu lub innych środków psychoaktywnych, kradzieże cudzej własności, wszczynanie awantur i tym podobne. Co ważne, w świetle tego przepisu eksmisji można dokonać wyłącznie wobec osób wynajmujących mieszkanie, a nie wtedy, gdy mąż i żona (lub jedno z nich) jest właścicielem mieszkania.

• Jeśli członek rodziny (mąż lub żona) czyni wspólne zamieszkiwanie szczególnie uciążliwym i dopuszcza się przemocy, to w świetle zapisów ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie sąd (na wniosek osoby pokrzywdzonej) może wydać nakaz eksmisji z mieszkania – niezależnie od stanu posiadania małżonków oraz od stanu własności nieruchomości. Oznacza to, że nawet jeśli sprawca przemocy jest współwłaścicielem mieszkania, sąd nadal może nakazać jego eksmisję w celu ochrony zdrowia i życia osób pokrzywdzonych – w tym również dzieci. Eksmisja do lokalu socjalnego odbywa się w takich sytuacjach po rozpatrzeniu sytuacji osobistej, zdrowotnej i majątkowej osoby eksmitowanej.

Zabezpieczenie eksmisji w rozwodzie

W prawie dopuszczalna jest również eksmisja przy rozwodzie. Jak wtedy eksmitować małżonka z mieszkania? Aby osiągnąć takie rozwiązanie, wraz z pozwem o rozwód należy dostarczyć do sądu wniosek o eksmisję jednego z małżonków ze wspólnie zajmowanego mieszkania. Warto tutaj dodać, że złożenie takiego wniosku jest możliwe również w sprawie o… separację.

Aby otrzymać od sądu nakaz eksmisji małżonka lub małżonki, podczas spraw rozwodowych należy udowodnić, że partner lub partnerka swoim postępowaniem uniemożliwia wspólne zamieszkiwanie (to jest wszczyna awantury, organizuje libacje, stosuje przemoc, nadużywa alkoholu i inne). Co ważne, jeśli chodzi o kwestię własności mieszkania, to partner lub partnerka mogą być eksmitowani z nieruchomości, której są najemcami, współwłaścicielami czy korzystają z niej na mocy umowy użyczenia. Jedyną sytuacją, w której sąd nie może wydać nakazu eksmisji jest ta, w której mieszkanie to wyłączna własność małżonka lub małżonki (otrzymał lub otrzymała ją jeszcze przed wstąpieniem w związek małżeński lub małżeństwo miało ustanowioną intercyzę). Eksmisja małżonka z mieszkania własnościowego jest więc możliwa, jednak tylko wtedy, gdy jest on współwłaścicielem, a nie wyłącznym właścicielem mieszkania.

Eksmisja małżonka po rozwodzie

Eksmisja małżonka w trakcie rozwodu jest jak najbardziej możliwa, czy jednak wniosek o eksmisję można złożyć także… po wydaniu wyroku rozwodowego? Jak eksmitować męża w takich okolicznościach? Oczywiście można to zrobić. Wówczas procedura będzie przebiegać tak jak ta opisana w powyższym akapicie dotyczącym eksmisji małżonka czy małżonki przed rozwodem. Można więc skorzystać zarówno z zapisów ustawy o ochronie praw lokatorów, jak i z ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie.

Więcej informacji dotyczących samego wniosku znajduje się w tekście Jak przygotować wniosek o eksmisję – wskazówki, do którego lektury serdecznie zachęcamy.

Ile trwa sprawa o eksmisję?

Czas trwania sprawy o eksmisję żony lub męża z mieszkania zależy tak naprawdę od trybu rozpatrywania sprawy (czy jest ona zgłoszona przed, w trakcie, czy po rozwodzie), a także od szczegółowości materiału dowodowego zgromadzonego przez stronę domagającą się eksmisji.

Jak eksmitować męża czy żonę z mieszkania możliwie szybko? Planując złożenie takiego wniosku, warto dobrze przygotować się do konieczności wykazania, że były lub obecny małżonek rażąco narusza zasady współżycia społecznego, a dalsze zamieszkiwanie z nim po prostu nie jest możliwe. W ramach dowodów można przedstawić zdjęcia, nagrania głosowe, filmy, dokumenty obdukcyjne, dokumenty związane z założeniem Niebieskiej Karty i wiele więcej. Tak naprawdę eksmisja może więc zająć jedną rozprawę sądową wraz z kilkoma dniami niezbędnymi do wyprowadzki danej osoby, ale również może trwać miesiącami. Więcej informacji co do przebiegu takiego postępowania zawarliśmy w artykule Eksmisja z mieszkania własnościowego – kiedy, ile trwa, kto wnioskuje, kto przeprowadza, przygotowanego przez naszych specjalistów.

***

Po więcej porad prawnych w zakresie prawa rozwodowego i nie tylko zapraszamy na nasz blog >>